విద్యారంభం (అక్షరాభ్యాసం) — పిల్లల చదువు అధికారిక ప్రారంభానికి విజయదశమి అత్యంత శుభప్రద తేదీ. 2026లో ఇది సోమవారం, అక్టోబర్ 20 న వస్తోంది. తెలుగు రాష్ట్రాలలో, కేరళలో ఈ ఆచారం బలంగా పాటించబడుతుంది.

తేదీ & ముహూర్తం

తేదీసోమవారం, అక్టోబర్ 20, 2026
తిథిఆశ్వయుజ శుక్ల దశమి
ముఖ్య ముహూర్తాలుతెల్లవారు 5:30 — 7:00 AM (బ్రహ్మ ముహూర్తం) లేదా ఉదయం 9:30 — 11:00 AM
ఆగ్రహ నుండి ఏ వయసు?2 — 5 సంవత్సరాలు (సాంప్రదాయికంగా 3 సంవత్సరాలు ఉత్తమం)

పూజ + ఆచార సామగ్రి

ఆచార విధానం — Step-by-step

  1. పిల్లల తయారీ: పిల్లవాడి ఉదయం స్నానం, కొత్త / శుభ్రమైన బట్టలు. తిలకం పెట్టడం.
  2. పూజ గది / మండపం ఏర్పాటు: సరస్వతి విగ్రహం / చిత్రం పీఠంపై; సరస్వతికి పుష్ప మాల.
  3. సరస్వతి పూజ: షోడశోపచార పూజ (సంక్షిప్త): ఆవాహన → ఆసన → పుష్పం → ధూపం → దీపం → నైవేద్యం → నీరాజనం → మంత్రం.
  4. ముఖ్య మంత్రం పఠనం:

    "సరస్వతి నమస్తుభ్యం వరదే కామరూపిణి
    విద్యారంభం కరిష్యామి సిద్ధిర్భవతు మే సదా॥"

  5. తొలి అక్షరం రాయించడం:
    • బియ్యం పిండి ట్రేలో పరిచి, దాని పైన పిల్లవాడి కుడిచేతి తో మొదటి అక్షరం రాయించాలి.
    • సాంప్రదాయికంగా రాయించే అక్షరం: "ఓం" (సంస్కృతం) లేదా "శ్రీ" లేదా తెలుగులో "అ" + "ఆ".
    • పెద్దవారు (తండ్రి / తాత / గురువు) పిల్లవాడి హస్తం పట్టుకుని రాయించాలి.
  6. పుస్తకం + పెన్సిల్ ప్రసాదం: పూజ తర్వాత పుస్తకం, పెన్సిల్‌ను సరస్వతి విగ్రహం దగ్గర పెట్టి ప్రసాదంగా పిల్లవాడికి ఇవ్వాలి.
  7. ఆశీర్వాదం: పెద్దవారు, ఉపాధ్యాయులు పిల్లవాడిని ఆశీర్వదిస్తారు.
  8. మిఠాయి / పిండివంట: సరస్వతి పాయసం, లేదా జాగ్రి కేక్ — విద్యా ప్రారంభ సంతోషంగా.

సాంప్రదాయక మంత్రాలు + శ్లోకాలు

సరస్వతి స్తుతి (సంక్షిప్తం)

"యా కుందేందు తుషార హార ధవళా
యా శుభ్ర వస్త్రావృతా
యా వీణా వరదండ మండిత కరా
యా శ్వేత పద్మాసనా॥

యా బ్రహ్మాచ్యుత శంకర ప్రభృతిభిర్దేవైః సదా వందితా
సా మాం పాతు సరస్వతీ భగవతీ
నిశ్శేష జాడ్యాపహా॥"

సరస్వతి గాయత్రి మంత్రం

"ఓం వాగ్దేవ్యై చ విద్మహే
కామరాజాయ ధీమహి
తన్నో దేవీ ప్రచోదయాత్‌॥"

ఏయే వయసులో ఎలా చేయాలి?

వయసుఆచారం
2 సంవత్సరాలుసరళమైన పూజ + పుస్తకం + పెన్సిల్ ఆశీర్వాదం (పిల్లవాడు చేత్తో రాయించలేకపోవచ్చు)
3 సంవత్సరాలుసాంప్రదాయక అక్షరాభ్యాసం — తొలి అక్షరం రాయించడం
4-5 సంవత్సరాలుపూర్తి విద్యారంభ ఆచారం + స్కూల్ ప్రారంభ సర్టిఫికేషన్
6+ సంవత్సరాలుసరస్వతి పూజ + కొత్త పుస్తకాల పూజ (ఇప్పటికే చదువు ప్రారంభించినవారికి)

ఆధునిక ట్రెండ్స్ 2026

FAQ

Q1. ఏ అక్షరం రాయించాలి?

సాంప్రదాయక ఎంపికలు: "ఓం", "శ్రీ", "అ" + "ఆ", లేదా పిల్లవాడి తల్లి / తండ్రి పేరు మొదటి అక్షరం. వేదాంత ప్రకారం "ఓం" ఆది-అక్షరం; సరస్వతి ఆశీర్వాదంతో ప్రారంభం.

Q2. విద్యారంభానికి విజయదశమి తప్పనిసరిగా చేయాలా?

సాంప్రదాయికంగా ఇది అత్యంత శుభ తేదీ కానీ తప్పనిసరి కాదు. వసంత పంచమి (శారదా జయంతి), మాఘ శుక్ల పంచమి కూడా శుభమైంది. వీలు లేకపోతే ఏదైనా శుభ ముహూర్తం ఎంచుకోవచ్చు.

Q3. తండ్రి బదులు తల్లి రాయించవచ్చా?

అవును. ఆధునిక సందర్భంలో తల్లి / తండ్రి / తాత / తాతామ్మ ఎవరైనా రాయించవచ్చు. ముఖ్యం పిల్లవాడికి ఆశీర్వదించే హస్తం పెద్దవారిది ఉండడం.

Q4. విద్యారంభం పంచ ద్రవ్యాలు ఎందుకు?

పాలు, పెరుగు, నెయ్యి, తేనె, పంచదార = పంచామృతం. ఇది శుద్ధి + ఆరోగ్యం + విజ్ఞానం యొక్క ప్రతీక. తొలి అక్షరం రాయించే ముందు పిల్లవాడికి ఈ పంచామృతం రుచి చూపించడం వల్ల జ్ఞానం + మంచి అలవాట్లు అలవాటవుతాయి అని విశ్వాసం.

సంబంధిత గైడ్‌లు